YANGIN TEORİSİ

Yanma, kimyasal bir olaydır. Belirli bir dereceye kadar ısınmış maddenin oksijen ile birleşerek kimyasal değişikliğe uğramasına yanma, kontrol altına alamadığımız yanma olayına ise yangın denir.
 

Yanmanın başlayabilmesi için şu üç unsurun bir araya gelmesi gerekir. 1- Yanıcı madde 2- Oksijen(hava) 3-  Isı Bu üç unsur bir üçgenin kenarları ile temsil edilir. Buna Yangın Üçgeni denmektedir. Belirtilen üç unsurun kontrolumuz dışında birleşmesi yangına sebebiyet verir. Bunlardan birinin ortamdan uzaklaştırılmasında ise yanma olayı son bulur. Birinci unsur yanıcı madde, her zaman, her ortamda bulunabilir.

İkinci unsur oksijen, uygun atmosfer şartlarında her tür yangın için yeterli miktarda vardır. Havadaki oksijen yüzdesi %21'dir. Yangın tipine ve yanıcı madde özelliğine göre gerekli minimum oksijen oranı %14 - %18 arasında değişmektedir.

Üçüncü unsur ısı, bir cismin sıcaklığının artmasına neden olan etkidir ve özel şartlar dışında hiç bir yerde bulunmaz. Yeryüzünde var olan ısı kontrolumuz altındadır. Isı, kontrolumuz dışına çıkması durumunda, diğer unsurlarla birleşerek yangına sebebiyet verir.

YANICI MADDELER VE YANGIN TİPLERİ

	A Tipi Yangın : Organik kökenli, yanınca kül bırakan maddelerin oluşturdukları yangınlardır. Ağaç , kömür, kağıt , ot, selüloz, kauçuk, tekstil ürünleri, plastik v.s... Uluslar arası harf kodu............ A A. sınıfı yangınlar, soğutucu etki yaratan maddeler ile müdahale edilmek sureti ile söndürülür.
	Akaryakıt Yangınları : Sıvı yanıcı maddelerin ( akaryakıt ) oluşturduğu yangınlardır. Benzin, benzol, mazot, fuel-oil, madeni yağlar, vernik, boya, tiner, alkol, parafin, aseton, asfalt, tutkal v.s… Uluslar arası harf kodu.............B B sınıfı yangınlar, yanan madde ile oksijen teması kesilerek (boğmak) sureti ile söndürülür.
	Gaz Yangınları : Yanıcı gaz ve basınç altında sıvılaştırılmış gaz haldeki maddelerin oluşturdukları yangınlardır. Doğal ve üretilmiş gazlar, metan, hidrojen, asetilen, lpg, propan doğal gaz,vs… Uluslar arası harf kodu.............C C sınıfı yangınlar, genel kural olarak , yangın kaynağı kesilerek ve soğutma işlemi yapılarak söndürülür.
	Metal Yangınları : Hafif metallerin oluşturdukları yangınlarıdır.   Titanyum, uranyum, fosfor, sodyum,potasyum,alüminyum ,magnezyum vs... Uluslar arası harf kodu.............D D sınıfı yangınlar, özel amaçla üretilmiş kuru tozlu yangın söndürücülerle ile söndürülür.

YANGIN SÖNDÜRME CİHAZININ KULLANILMASI
 

Yanlış		Doğru
Rüzgara karşı durmak.		Rüzgarı, istikametine göre arkana al.
Yanan yere üstten ve arkadan müdahele etmek.		Önden tarayarak, yangının çıkış noktası, yani dip kısmına müdahele et.
Yukarıdan damlayan yanıcı ve parlayıcı maddelere, aşağıdan müdahele etmek.		Damlama veya sızıntı noktasından, yani yukarıdan müdahele et.
Yangın anında söndürme cihazlarını boşaltıp peşpeşe kullanmak		Mevcut yangın söndürme cihazlarını aynı anda değişik yönlerden kullan.
Yangın mahallini terketmek.		Yangının tamamen söndüğüne emin olmadan yangın mahallini terketme.
Kullanılmış yangın söndürme cihazlarını, kullanılmamışlarla biraraya koyup karıştırmak veya kullanılmamış gibi yerine asmak.		Kullanılmış yangın söndürme cihazlarını diğerlerinden ayırarak dolum ve bakımını sağlamak.